Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera


Plac i dwa trakty

 

Czas czytania: ~4 min


DFhS3uieGmsbVgxFdlqvzgeLRlPnFLTlJRQ4pIwTx3NU0uN5u39PzLFn7J7r_litwidok-z-gory.jpg
Plac Litewski to jedno z najważniejszych miejsc w Lublinie, scena uroczystości państwowych i imprez kulturalnych. To również świadek ważnych wydarzeń w historii Polski – właśnie tu polska i litewska szlachta obradowała przed zawarciem Unii Lubelskiej w 1569 r., a w 1918 roku rozegrały się kluczowe wydarzenia związane z formowaniem Tymczasowego Rządu Ludowego RP i jego pierwsze posiedzenie. Z drugiej strony, jest to miejsce wymagające gruntownej modernizacji. Jej projekt został wyłoniony w konkursie rozstrzygniętym 4 listopada 2010 r. Spośród 22 nadesłanych koncepcji jury, któremu przewodniczył Jerzy Szczepanik-Dzikowski z pracowni JEMS Architekci, wybrało propozycję krakowskiego biura SAO Investment. Plac Litewski powstał w latach 20-tych XIX w., na skrzyżowaniu dwóch historycznych szlaków handlowych i komunikacyjnych, którymi nieustannie przybywali do miasta cudzoziemcy. Wielokulturowa historia Lublina stała się inspiracją dla autorów zwycięskiej koncepcji, którzy postanowili upamiętnić ją w bezpośredni sposób, wmurowując w posadzkę placu tabliczki z wykutymi nazwiskami ważnych dla rozwoju miasta mieszkańców, a także poświęcając im stałą ekspozycję w podziemnym pawilonie. Na tym jednak historyczne wątki się nie kończą: „Kod tożsamości formującej się przez stulecia traktujemy jako klucz, którym chcemy posłużyć się w kształtowaniu przestrzeni Placu Litewskiego na przyszłość. (..) Plac położony jest na rozstaju dwóch dawnych, ważnych szlaków handlowych: traktu krakowskiego i mazowieckiego. Przebieg pierwszego z nich utrwalony został późniejszą zabudową i przeistoczony w najważniejszą ulicę Lublina: Krakowskie Przedmieście. Obecność drugiego z nich uległa niemal całkowitemu zatarciu. Jako że te właśnie szlaki wywierały przez wieki zasadniczy wpływ na rozwój Lublina, na ich przebiegu oparliśmy główne założenie przestrzenne podłogi Placu. Jest nim uskok poprowadzony w pewnej odległości, ale przy zachowaniu kierunku przebiegu traktu mazowieckiego.” Plac ma jednak przede wszystkim służyć współczesnym. Z myślą o nich wyznaczono nowe strefy programowe, min. miejsce wypoczynku w cieniu starych dębów, część dla imprez masowych i wydarzeń kulturalnych na przedpolu podziemnego pawilonu kawiarniano-ekspozycyjnego oraz strefę przeznaczoną na duże uroczystości państwowe zlokalizowaną przy pomnikach Marszałka Józefa Piłsudskiego i Nieznanego Żołnierza. Kolejnym sektorem będzie tzw. miejsce historyczne w sąsiedztwie pomnika Unii Lubelskiej. Tu mają się odbywać duże ekspozycje plenerowe, parady, giełdy staroci i pchle targi, które mają wprowadzić na plac nowe życie i sprzyjać interakcjom społecznym. Architekci przewidzieli umieszczenie na placu dwóch budynków: centralnego, podziemnego pawilonu będącego miejscem wystaw, wykładów, konferencji, warsztatów i koncertów oraz przeszklonej oranżerii u zbiegu ulic I Armii Wojska Polskiego i 3-go Maja, pomyślanej jako dostępne przez cały rok miejsce spotkań i relaksu wśród zieleni, a także ekspozycji sztuki. Plac Litewski ma się wzbogacić o nową małą architekturę, oświetlenie, dwie fontanny, piaskownicę i plac zabaw dla dzieci oraz parkingi rowerowe. Płytę placu pokryje nowa posadzka – częściowo z szarego granitu, a częściowo drewniana, nawiązująca do pierwszej dokumentowanej funkcji placu – targu drzewnego. Na tle regularnej nawierzchni z płyt pojawi się wąska szczelina przebiegająca po obrysie istniejącego tu w latach 1876-1924 soboru prawosławnego i będąca jednocześnie częścią systemu odwadniania powierzchni. Najniżej położona część placu zimą będzie przekształcana w lodowisko. Zgodnie ze zwycięską koncepcją, na pl. Litewskim pozostaną wszystkie obecne pomniki, choć niektóre zostaną przemieszczone zgodnie z nowym programem funkcjonalnym i układem kompozycyjnym. Architekci założyli także zachowanie maksymalnej ilości rosnących na placu starych drzew i uzupełnienie zieleni szpalerami robinii i klonu tatarskiego wzdłuż wschodniej i południowej pierzei. Tuż po ogłoszeniu wyników los zwycięskiego projektu stanął pod znakiem zapytania. Pojawiły się bowiem zarzuty, że nie respektuje on wszystkich wytycznych zawartych w regulaminie, który dopuszczał wyłącznie budowę obiektów podziemnych. Konserwator miejska już zapowiedziała, że może nie wydać zgody na realizację zwycięskiego projektu. A jej opinia będzie decydująca, ponieważ plac objęty jest ścisłą ochroną konserwatorską. Drugą nagrodę otrzymał projekt Biura Studiów i Projektów Architektonicznych Franta & Franta, trzecią - Biuro Architektoniczne Idea S.C. Urszuli Cieplińskiej i Jacka Cieplińskiego, a wyróżnienie – pracownia Orts-Trullenque Arquitectos S.L.P. z Hiszpanii.
sLRVmZeTmHvqRqKdQpbRR5uOVnPwiWPx6hbJbKkDORKhOr1IPvyEz32HMuIU_litwidok-noc.jpg
g4Z8YFu1PHIUf0buuk0DpoMQNYv2BXw37p8cIFpoqL0W4hwr52j4ZGm4p1mm_litplac-litewski-plansza-1.jpg
uqQ03Ti3SMOLg51Gp45ImV60pYB5QDjBx8kITQpGIbwUU7qCMPFFxgcINoHX_litmiejsce-spotkan.jpg
7e9g1GJa0kkls6z0Dzmxxr6emaGjCMdBb8fGxy7pWIrQ4vNBjVpFHmlXEyZd_litnocny-z-fontanna-copy.jpg
pnxc5fJx0cEGfh5hSIq7DCAJ9BpRFjXYjIhAb2Izfi3RVNJQPzGFeZVdHpKE_litnazwiska-wykute-na-plytach-kamiennych-copy.jpg

Podepnij swój artykuł

tagi

Najlepsze realizacje architektoniczne Gdańska lat 2016 – 2017
Najlepsze realizacje architektoniczne Gdańska lat 2016 – 2017

Najlepsze realizacje architektoniczne Gdańska lat 2016 – 2017 zostały właśnie docenione. Po raz drug ...

Niezwykły dom dla gości
Niezwykły dom dla gości

Dom dla gości, jaki pracownia Studio 512 zaprojektowała w Teksasie sami autorzy projektu architekton ...

Skra – wyniki konkursu architektonicznego
Skra – wyniki konkursu architektonicznego

Konkurs architektoniczny na projekt nowego zagospodarowania terenu sportowego Skra w Warszawie władz ...

KOMENTARZE
Komentarze
Brak komentarzy
Zaloguj się, aby dodać komentarz

Nie przegap okazji!!!

zapisz się do naszego newslettera