Niemy krzyk - Sztuka architektury

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera


Niemy krzyk

 

Czas czytania: ~5 min


NpSmRYlRZLbclgXcOm200ZpWaHZFF2D9tM0OMKrBd646sBin9cMgHRbntKah_miiws1-kwadrat-a-plan.JPG
Muzeum II Wojny Światowej ma być „niemym krzykiem”. Pełnym emocji protestem przeciw wojnie i totalitaryzmowi. Symbolicznym, antywojennym przesłaniem. Tak widzą je autorzy projektu, który został wybrany w rozstrzygniętym 1 września 2010 r. konkursie na koncepcję siedziby tej instytucji w Gdańsku – architekci z gdyńskich pracowni Kwadrat i „A-Plan Bis”.
GEQ132muIrJldJi6yWlug0R0TAfEsJlBF3NnPIMfYLhLJ25Er00VnWDnACzQ_miiws1-kwadrat-a-plan-2.JPG
Wybór miejsca pod budowę muzeum nie był przypadkowy – atak na Westerplatte rozpoczął wojnę, która wkrótce ogarnęła niemal cały świat. Symbolika leżąca u podstawy lokalizacji gmachu została przez architektów rozwinięta, stając się integralnym elementem zwycięskiej koncepcji. Jej autorzy nie kryją przy tym, że forma budynku wyraża emocje, jakie wywołał u nich temat konkursu – „jest emocjonalnym, zewnętrznym wyrazem uczuć, które przeżywa każdy człowiek porażony ogromem tragedii będących wynikiem wojny”. Jednocześnie podkreślają, że ich ambicje wykraczają poza stworzenie oprawy dla ekspozycji poświęconej konkretnej wojnie – zaprojektowany przez nich budynek ma nieść uniwersalne przesłanie „o tym, że żadna wojna nie jest sposobem na rozwiązywanie problemów i zaspakajanie chorych ambicji dyktatorów”. Ma także – poprzez antywojenny wydźwięk organizowanych wystaw i seminariów – „opowiadać nie tylko o historii, ale także oddziaływać na teraźniejszość i przyszłość”.

Doniosłość tematu zachęciła architektów do sięgnięcia po śmiałą kompozycję przestrzenną: „Obiekt Muzeum wyłaniający się spod betonowej skorupy placu i rozrywający ją, ma obrazować sprzeciw i konieczność działania przeciwko ideom totalitarnym, które za cel stawiają sobie zniewolenie człowieka.”. Zastosowany przez nich podział muzeum na trzy strefy ma ilustrować wzajemne zależności przeszłości, teraźniejszości i przyszłości – część podziemna jest metaforą przeszłości, plac wokół obiektu – teraźniejszości, a wertykalna dominanta z punktem widokowym – przyszłości.

W ten sposób „całe zło wojny ukrywamy pod ziemią, a „światełko” nadziei dostaje się do środka szczeliną, która powstaje w momencie rozerwania skorupy przykrywającej plac dookoła Muzeum”. Szczelina ta staje się osią kompozycyjną założenia. Na powierzchni pojawia się ona jako „pęknięcie” w ziemi łączące wnętrze muzeum ze światem zewnętrznym. Nad nim umieszczona jest pochylnia, która, obniżając się, sprowadza zwiedzających w głąb budynku. Jak wyjaśniają autorzy projektu, „takie rozwiązanie głównego wejścia spowoduje stopniową zmianę nastroju zwiedzających: od zwykłej ciekawości, poprzez wyciszenie do niepokoju i stanu napięcia emocjonalnego”. Pierwszy – najniżej położony – poziom ekspozycji znajdować się będzie 14 metrów poniżej poziomu gruntu.

Oś wyznaczona przez szczelinę wejściową będzie także porządkować program muzeum, którego scenariusz stworzyła firma Temopra. Bezpośrednio pod szczeliną znajdą się oświetlone naturalnym światłem przestrzenie, pomyślane jako miejsca odpoczynku i zadumy. Zwiedzając muzeum, goście pokonywać będą coraz wyższe poziomy ekspozycji, by w końcu wyjść na powierzchnię. To kolejne symboliczne przesłanie zakodowane w projekcie budynku – wychodzenie z mroku w kierunku światła „ma prowadzić do przeświadczenia, że propagowanie idei antywojennych daje nadzieję na pokojowe współistnienie ludzi bez względu na poglądy, wyznania czy rasy”.

Oprócz symbolicznej treści, ważnym aspektem projektu jest dążenie do zintegrowania budynku muzeum z otoczeniem – „kierunki głównych dojść do muzeum wynikają z przestrzennych relacji między ważnymi elementami tworzącymi tożsamość miasta”: Głównym Miastem, wyspą Ołowianką (która w przyszłości ma zostać połączona z miastem kładką) i budynkiem Poczty Gdańskiej. Główne ciągi komunikacji kołowej prowadzą od strony ulicy Wałowej i Starej Stoczni. Ponadto, ze względu na rangę miejsca, w którym powstanie – teren Głównego Miasta, które w ogromnym stopniu ucierpiało podczas działań wojennych – architekci założyli, że forma budynku nie powinna konkurować z zabytkowymi kamienicami, a raczej funkcjonować jako neutralny wobec niech „monument”. Dlatego właśnie zdecydowali się umieścić zasadniczą część obiektu pod ziemią, a na powierzchnię „wydobyć jedynie fragment symbolizujący sprzeciw ideom totalitarnym”.

W podziemnej części budynku, oprócz strefy wejściowej i ekspozycyjnej, znajdą się sale konferencyjne, pomieszczenia techniczne i magazynowe oraz parkingi. W nadziemnej dominancie zaś umieszczono bibliotekę, sale dydaktyczno-merytoryczne i punkt widokowy. Osobnym obiektem będzie jednokondygnacyjny pawilon przy ul. Stara Stocznia, w którym znajdą się pomieszczenia administracyjno-biurowe oraz hotel.

Dopełnienie budynków stanowi plac otaczający muzeum. Jego nawierzchnia wykonana będzie z betonowych płyt w kolorze czerwonym (takim samym, jak elewacje nadziemnych części budynków). W szczelinach między nimi zaaranżowana będzie zieleń i oświetlenie. Plac będzie pełnił funkcje ekspozycyjne, kompozycyjne i komunikacyjne (podjazdy dla VIP-ów, autobusów i dostaw). Jego część została ponadto połączona z kanałem Nowej Raduni, gdzie ma się znaleźć przystań kajakowa dla turystów zwiedzających Gdańsk od strony rzeki.

Przewidywany koszt realizacji projektu to 227,5 miliona zł

Zobacz info o wynikach konkursu

Daniela Szymczak

W skład Autorskiego Zespołu Konkursowego weszli następujący architekci z pracowni „KWADRAT” i „A-PLAN BIS”:

arch. Jacek Droszcz

arch. Bazyli Domsta

arch. Andrzej Kwieciński

arch. Zbigniew Kowalewski

stud. PG Kamil Domachowski

stud. PG Maciej Busch

Współpraca:

arch. Krzysztof Kulawczuk

arch. Izabela Gierada – Lipka

arch. Magdalena Grabarczyk

arch. Paweł Grabarczyk

arch. Tomasz Rochna

 stud. PG Krzysztof Droszcz

 stud. PG Magdalena Landowska

 stud. PG Michał  Kraska


ApSohB5ut1wEUtpwUnWyZG32tcZ8AEC72AVqJKwBcFqDl1fbggvwEpK89Os5_miiws1-kwadrat-a-plan-3.JPG
CZSSydya4SKvHeE7N5aDh7hXGEw5QBgwDjjjp9wqDUsz6WWq2kTbj5GsPF74_miiws1-kwadrat-a-plan-4.JPG

Podepnij swój artykuł

tagi

CWA House – nieregularna bryła architektoniczna od Beczak / Beczak Architekci
CWA House – nieregularna bryła architektoniczna od Beczak / Beczak Architekci

CWA House – realizacja architektoniczna z pracowni Beczak / Beczak Architekci – powstała niedaleko W ...

Dom Kota – niezwykła realizacja architektoniczna pod Szczecinem
Dom Kota – niezwykła realizacja architektoniczna pod Szczecinem

Dom Kota – to budynek dla zwierząt. Powstał na terenie schroniska w miejscowości Dobra pod Szczecine ...

Mieszkanie Plus w Krakowie 2018 - wyniki konkursu architektonicznego
Mieszkanie Plus w Krakowie 2018 - wyniki konkursu architektonicznego

Wyniki konkursu architektonicznego na projekt osiedla w programie Mieszkanie Plus w Krakowie ogłoszo ...

KOMENTARZE
Komentarze
Brak komentarzy
Zaloguj się, aby dodać komentarz

Nie przegap okazji!!!

zapisz się do naszego newslettera