Drugie życie stodoły: dom i pracownia w jednym

Adaptacja XIX-wiecznej stodoły w Tittmoning na dom mieszkalny i pracownie rzemieślnicze to przykład współczesnego podejścia do architektury cyrkularnej. Projekt autorstwa VPR Architektinnen i Charlotte Reith ukazuje, jak z poszanowaniem historii i lokalnych zasobów można stworzyć nową jakość przestrzenną – funkcjonalną, zrównoważoną i przytulną.

Adaptacja wśród łąk

W wiejskiej miejscowości Tittmoning w Górnej Bawarii stoi niepozorna, drewniana stodoła z 1873 roku. Dawniej służyła jako heustadel – miejsce przechowywania siana i sprzętów rolniczych. Otoczona gospodarstwami i łąkami, wpisana w krajobraz regionu, przez lata była wykorzystywana jako zaplecze prac rolnych.

Nowi właściciele – wielopokoleniowa rodzina o artystycznym zacięciu – dostrzegli w niej potencjał nie tylko mieszkaniowy, ale też twórczy. To właśnie lokalizacja – spokojna, zakorzeniona w tradycji, z dostępem do własnego lasu – stworzyła ramy dla nowej wizji: transformacji obiektu w hybrydę domu i warsztatu, bez utraty pierwotnego charakteru obiektu.

Zamiast wyburzenia i budowy od zera, zdecydowano się na adaptację istniejącej struktury. Takie podejście nie tylko oszczędza zasoby, ale też pielęgnuje tożsamość miejsca. Budynek zachował relację z otoczeniem, jednocześnie zyskując nową funkcję.

Konstrukcja na konstrukcji

Architektonicznie projekt opiera się na idei „domu w domu”. W obręb istniejącej konstrukcji stodoły wprowadzono drewnianą strukturę nośną w systemie szkieletowym. Nowa forma wpisuje się w starą, ale jej nie maskuje. Przeciwnie – ślady dawnej konstrukcji pozostają widoczne, prezentując autentyczność i warstwowość historii.

Zewnętrzna bryła budynku praktycznie się nie zmieniła – dach i elewacje pozostały wierne oryginałowi, z delikatnymi interwencjami na rzecz funkcjonalności i energooszczędności. Częściowe przeszklenia oraz nowe elementy fasady wykonano z drewna pozyskanego z lasu, którego właścicielami są inwestorzy, co dodatkowo wpisuje projekt w ideę lokalnej samowystarczalności.

Największe zmiany dokonały się wewnątrz. Wnętrze podzielono na trzy główne strefy funkcjonalne, z centralną halą wejściową jako kręgosłupem komunikacyjnym. Naturalne światło, wysokie przestrzenie i surowe materiały – głównie nieobrobione drewno świerkowe – tworzą atmosferę jednocześnie ciepłą i wyrazistą.

Trzy strefy do mieszkania i pracy

Funkcjonalnie obiekt służy jako dom dla kilku pokoleń oraz jako przestrzeń pracy twórczej. Ok. 380 m² powierzchni zostało podzielone na strefy mieszkalne i warsztatowe: ceramika, drewno, tekstylia. Pracownie są integralną częścią domu, ale możliwe jest ich niezależne użytkowanie.

Przestrzeń dzienna znajduje się w centrum – wspólna kuchnia, jadalnia i strefa wypoczynku łączą się z wejściową halą, która pełni także funkcję bufora termicznego. Sypialnie oraz bardziej prywatne przestrzenie rozmieszczone są na dwóch poziomach. Wewnętrzne przesunięcia kondygnacji i zmienne wysokości sufitów tworzą dynamiczny, zróżnicowany układ, sprzyjający zarówno wspólnemu życiu, jak i indywidualnej pracy.

Kolorystyka wnętrz jest świadomie ograniczona. Dominują naturalne odcienie drewna, przełamane intensywną czerwienią na balustradach i schodach. Ten kontrast wprowadza energię i rytm, jednocześnie podkreślając elementy funkcjonalne.

Cyrkularna technika

Zgodnie z zasadami zrównoważonego projektowania, rozwiązania techniczne w domu podporządkowano zasadzie cyrkularności. Instalacja elektryczna w kolorze alpejskiej bieli to produkt posiadający certyfikat Cradle-to-Cradle, co oznacza, że wszystkie jego komponenty można po zakończeniu cyklu życia poddać recyklingowi bez utraty jakości.

Dodatkowo, wiele prac wykonano samodzielnie – dach pokryto ręcznie, ściany otynkowano gliną, płytki ceramiczne do kuchni wykonano ręcznie na miejscu. Tego rodzaju podejście nie tylko obniżyło koszty, ale też pogłębiło relację mieszkańców z ich domem. Dom staje się nie tyle gotowym produktem, co procesem i przestrzenią współtworzoną.

Ogrzewanie wspomagane jest przez system pasywnego pozyskiwania ciepła i piec na drewno z lokalnych zasobów. Izolacje oparte są na włóknach naturalnych. Instalacje rozprowadzono w sposób modułowy i dostosowany do przyszłych modernizacji.

Metryczka projektu: Drugie życie stodoły: dom i pracownia w jednym

Projekt: VPR Architektinnen i Charlotte Reith

Realizacja: 2024

Fot: VPR Architektinnen

Nie przegap okazji!!!

zapisz się do naszego newslettera